Početkom novembra meseca 2017. godine završeni radovi na rekonstrukciji i restauraciji Turbeta Damad Ali paše na Beogradskoj tvrđavi. Izradu projekta i njegovu realizaciju finansirala je TIKA – turska agencija za koordinaciju i razvoj, a projekat je rađen u saradnji sa turskom projektantskom firmom „Ekol Mimarlik“ i brojnim ekspertima za otomansku istoriju i arhitekturu.

F_0892 (057) F_0892 (062)

Na restauraciji ovog značajnog spomenika primenjeni su strogi principi konzervacije i sve odluke su donete nakon proučavanja literature, analize sličnih objekata iz perioda i svih prethodnih intervencija.

F_0892 (064)

 

F_0892 (223)

Turbe je podignuto 1784. godine nad grobom Izet Mehmed-paše, koji je ovde umro kao zapovednik Beograda. U vreme prvog srpskog ustanka turbe je oštećeno. Obnovio ga je 1818–1819. godine beogradski valija Marašli Ali-paša, posvetivši turbe uspomeni na Damad Ali-pašu. Ovaj slavni vojskovođa poginuo je 1716. godine u bici kod Petrovaradina, a sahranjen je u Gornjem gradu, pokraj džamije sultana Sulejmana. Nekoliko godina kasnije, u vreme austrijske okupacije, zajedno sa džamijom razoren je i pašin grob. Sredinom 19. veka ovde su sahranjena još dva zapovednika Beograda. Turbe je obnovljeno pred drugi svetski rat. Tada je pronađen i ponovo postavljen stari nišan posvećen Damad Ali-paši, čije ime ovo turbe i danas nosi.

F_0909 (02)

Radovi na turbetu otpočeli su krajem maja 2017. godine i odnosili su se pre svega na rekonstrukciju krova i krovnog pokrivača, zamenu poda, zamenu prozora i vrata, kao i izradu drenaže oko turbeta.

F_0909 (08)

Na osnovu istraživanja istorijske dokumentacije i analiza prethodnih projekata koji su rađeni u Zavodu zaključeno je da bi krovni pokrivač trebalo da bude od olova, koji je i postavljen preko slojeva blatnog i krečnog maltera. Pod od šestouganih opekarskih elemenata postavljen je na podlogu od krečnog maltera. Na jednom zidu otkriveni su ostaci starog maltera, i oni su prezentovani. Zidovi i kupola su okrečeni.

F_0892 (086)

F_0892 (073)

Drveni sanduk je zamenjen novim i naručen je novi ukrasni prekrivač iz Turske.

Izrađeni su novi prozori i vrata po ugledu na postojeće.

Izvršena je konsolidacija kamena na fasadama kao i kompletna restauracija fasada.

 

F_0892 (115)

F_0909 (14)

Tokom iskopavanja oko turbeta otkrivena je stara staza od kamena na nižoj koti od postojeće kote terena Gornjeg grada, koja je u osnovi istog šestougaonog oblika kao i turbe. Staza je prezentovana, oko staze je izrađena drenaža, kao i škarpa kako bi se savladala denivelacija.

F_0909 (19)

Turbe je dekorativno osvetljeno.

F_0908 (10)